Kritik Enerji Dönüşümü Mineralleri Paneli, enerji geçişine adaleti yerleştirmeyi amaçlayan çevresel ve sosyal standartları korumaya yönelik bir dizi ortak ve gönüllü ilke geliştirmek üzere çeşitli hükümetler, kuruluşlar ve BM organlarını bir araya getirdi.
Panelin açılışında konuşan Birleşmiş Milletler Genel Sekreter António Guterres, “Yenilenebilir enerjiyle çalışan bir dünya, kritik minerallere aç bir dünyadır.” diyerek, gelişmekte olan ülkeler için bu yeni talebin yeni işler yaratmak, ekonomileri çeşitlendirmek ve gelirleri önemli ölçüde artırmak için büyük bir fırsat sunduğunu belirtti. Guterres, “Net sıfıra ulaşma yarışı yoksulları ayaklar altına alamaz. Yenilenebilir enerji devrimi gerçekleşiyor, ancak bunun bizi adalete doğru yönlendirecek şekilde yapıldığından emin olmalıyız.” açıklamasını yaptı.
Guterres, COP28 iklim zirvesinde panel kurma planını açıklamıştı. Eylül ayında yapılacak üst düzey Genel Kurul haftası öncesinde ilk tavsiyelerin sunulması bekleniyor.
Guterres, gelişmekte olan ülkelerin yalnızca temel hammadde tedarikçileri olarak temiz enerji değer zincirinin en altına indirgenemeyeceğinin altını çizerek, “Kaynak zengini gelişmekte olan ülkelerin, kendilerinin ve topluluklarının kritik minerallerin üretiminden ve ticaretinden faydalanmasını ve insanların ve doğanın korunmasını sağlamak için acil eylem çağrısında bulunmasına şaşmamalı. Bu iş son derece karmaşık ama dünya bekleyemez.” dedi.
Panele Güney Afrika Büyükelçisi Nozipho Joyce Mxakato-Diseko ve Avrupa Komisyonu Enerji Genel Direktörü Ditte Juul Jørgensen eş başkanlık yaparken, üyeleri arasında Avustralya, Botsvana, Brezilya, Kanada, Şili, Çin, Kolombiya, Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Mısır, Hindistan, Endonezya, Japonya, Kazakistan, Namibya, Nijerya, Güney Afrika, Birleşik Arap Emirlikleri, Birleşik Krallık, Amerika Birleşik Devletleri, Vietnam, Zambiya ve Zimbabwe’nin yanı sıra Afrika Birliği, Avrupa Birliği, BM ve hükümetlerarası kuruluşlar ve sivil toplum kuruluşları yer alıyor.
Kritik minerallere hızla artan talep
İklim acil durumu kötüleştikçe, güneş panelleri, rüzgâr türbinleri ve elektrikli araçlar gibi yenilenebilir enerji teknolojisi için hayati önem taşıyan minerallere olan talep artıyor. BM Ticaret ve Kalkınma’ya (UNCTAD) göre, yüksek verimli piller, elektronik cihazlar ve elektrikli araçlar üretmek için lityuma ihtiyaç duyuluyor ve talebin yüzde 1.500’ün üzerinde artması bekleniyor. Nikel, kobalt ve bakır için de benzer bir talebin artışı bekleniyor. Artan talep birçok gelişmekte olan ülke için, özellikle de enerji dönüşümü için gerekli olan metaller için dünya rezervlerinin beşte birinden fazlasına sahip olan Afrika için büyük bir destek olabilir.
